Tại Hội nghị tập huấn nghiệp vụ ngành Điều tra hình sự Quân đội năm 2026, ông Trần Huyền Dinh, Chủ nhiệm Ủy ban Ứng dụng Fintech VBA đã chia sẻ phương pháp nhận diện và phân tích dòng dịch chuyển tài sản số trên blockchain, hỗ trợ lực lượng điều tra trang bị thêm kiến thức, kỹ năng cần thiết để nâng cao năng lực xử lý các vụ việc liên quan đến tài sản mã hóa.
Hội nghị diễn ra ngày 20/8/2026 với sự tham dự của Thiếu tướng Nguyễn Thanh Huy, Cục trưởng Cục Điều tra hình sự Bộ Quốc phòng; Thiếu tướng Phan Đức Tài, Cục phó Cục Điều tra hình sự Bộ Quốc phòng; Thiếu tướng Tô Thành Quyết, Phó Tư lệnh Quân khu, cùng gần 300 lãnh đạo, cán bộ thuộc Bộ Quốc phòng, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng và Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển Việt Nam.
Tại chương trình, ông Trần Huyền Dinh tập trung làm rõ nền tảng công nghệ blockchain, tài sản mã hóa và các quy định pháp luật liên quan tại Việt Nam. Trong đó, việc phân biệt rõ blockchain và tài sản mã hóa được nhấn mạnh như một cơ sở quan trọng để nhận diện đúng bản chất của các mô hình và đối tượng trong thực tiễn.
Về khung pháp lý, ông Dinh cập nhật những điểm mới trong hệ thống pháp luật Việt Nam, trong đó Luật Công nghiệp công nghệ số có hiệu lực từ ngày 01/01/2026, lần đầu tiên đưa tài sản mã hóa vào hệ thống khái niệm pháp lý chính thức. Theo đó, tài sản mã hóa được xác định là một loại tài sản số sử dụng công nghệ mã hóa hoặc công nghệ số có chức năng tương tự để xác thực đối với tài sản trong quá trình tạo lập, phát hành, lưu trữ và chuyển giao.
Từ nền tảng công nghệ và pháp lý, chuyên đề đi sâu vào các rủi ro, phương thức lừa đảo và dấu hiệu bất thường trong hệ sinh thái tài sản số. Những mô hình phổ biến được đề cập gồm rug pull, token giả, honeypot, phishing, Ponzi, đa cấp tài chính và “pig butchering” – các hình thức có thể kết hợp giữa công nghệ và thao túng tâm lý để dẫn dụ nạn nhân tham gia các nền tảng đầu tư giả mạo, qua đó thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản.
Theo ông Dinh, dù phương thức triển khai liên tục thay đổi, nhiều mô hình vẫn để lại những dấu hiệu có thể nhận diện thông qua cơ chế vận hành, cấu trúc phân phối token, hoạt động huy động vốn hoặc cách thức luân chuyển dòng tiền. Việc nhận diện các dấu hiệu này có ý nghĩa quan trọng trong quá trình phát hiện, xác minh và làm rõ bản chất vụ việc.
Trên cơ sở đó, kỹ thuật truy vết được tiếp cận theo hướng tái dựng dòng tài sản trên blockchain, từ xác định giao dịch ban đầu, dựng sơ đồ dòng tiền, xác định thiệt hại, phân tích các địa chỉ ví và giao dịch trung gian đến truy tìm đối tượng hưởng lợi cuối cùng. Đối với các giao dịch được chuyển qua nhiều nền tảng hoặc có yếu tố xuyên biên giới, việc phân tích dữ liệu on-chain có thể cung cấp thêm dấu vết phục vụ quá trình xác minh, điều tra.
Qua chuyên đề, cán bộ tham dự được bổ sung kiến thức về blockchain, tài sản mã hóa và phương pháp phân tích dòng giao dịch, qua đó có thêm cơ sở để tiếp cận và xử lý các vụ việc liên quan đến tài sản số trong thực tiễn điều tra.
Trước đó, ngày 11/6/2026, Viện ABAII phối hợp với Văn phòng Cảnh sát điều tra Công an TP Hải Phòng (PC01) tổ chức khóa học “Nhận diện và nắm vững kỹ thuật truy vết tài sản mã hóa” cho hơn 200 cán bộ, chiến sĩ.